AYIN YALANI və GÜNƏŞİN EŞQİ

Ayın Yalanı və Günəşin Eşqi

Gecə
yenə öz qara libasını geyinib
şəhərin çiyinlərinə endi.

Damların üstündə
ağ üzlü bir səyyah dolaşırdı.

Mən əvvəlcə onu
doğmağa hazırlaşan bir ana sandım.

Üfüqlərin üstündə
şişmiş bir sükut kimi uzanmışdı.

Elə bilirdim,
qaranlığın bətnində
bir günəş yetişdirir.

Lakin səhər açılanda anladım:

o,
öz kölgəsinə hamilə imiş.

Ay...

Göylərin ən qədim yalançısı.

İşığı özününkü olmayan
bir hökmdar.

Tacını başqasının alovundan düzəldib
gecələrə padşahlıq edən
səssiz bir dilənçi.

O,
quyudan oğurlanmış suyu
öz bulağı kimi təqdim edən
köhnə sehrbazdır.

Damların üstü ilə gəzir,
amma ayaqlarının altında
vicdanının səsi eşidilir.

Pişik kimi.

Hə,
tam da pişik kimi.

Qaranlığın pəncərələrinə
dırmaşan,
yataqlardakı xəyalları
pəncələri ilə qarışdıran
erkək bir pişik kimi.

O,
sevənlərin pıçıltılarını yığır,
sonra onları
ulduzların arasında satır.

Mən ayı sevmirəm.

Çünki o,
toxunmadan sahib olmaq istəyir.

Baxmadan görmək.

Sevmədən sevilmək.

Yanıb kül olmadan
işıq saçmaq.

Bu,
eşqin yox,
kölgənin peşəsidir.

Mən çoxlarını aya bənzədirəm.

Üzləri işıqla dolu,
ruhu isə zirzəmidə gizlənənləri.

Dillərində hikmət daşıyan,
ürəklərində isə
toxunulmamış ehtiras qəbiristanlığı olanları.

Onlar həyata
uzaqdan baxırlar.

Sanki dəniz kənarında dayanıb
islanmaqdan qorxurlar.

Sanki sevgi haqqında danışmaq olar,
amma sevginin içində ölmək olmaz.

Onlar gözəlliyi
muzey şüşəsinin arxasında sevirlər.

Əllərini uzatmırlar.

Çünki hər toxunuş
bir məsuliyyətdir.

Hər sevgi
bir yaradır.

Hər yara isə
yenidən doğulmağın gizli qapısıdır.

Mən bilirəm:

yaradan hər şey
əvvəlcə dağılır.

Ulduzlar partlayaraq yaranır.

Toxumlar çürüyərək ağac olur.

Çaylar öz sahillərini itirərək
dənizə çevrilir.

İnsan da
öz əvvəlki ölüsünü dəfn etmədən
heç vaxt doğulmur.

Ay isə bunu bilmir.

O,
hələ də gecənin balkonunda
öz əksini seyr edir.

Özünü işıq zənn edən
bir kölgə kimi.

Sonra...

Şərqin qapıları açılır.

Və uzaqlardan
qızılı nəfəs gəlir.

Səhər.

İşığın qədim peyğəmbəri.

Günəş.

O gələndə
bütün yalanların rəngi dəyişir.

Ayın üzündəki ağlıq
birdən-birə qorxuya çevrilir.

Çünki oğurlanmış işıq
sahibini tanıyır.

Mən günəşi sevirəm.

O,
seyr etmir.

Yaradır.

Tamaşa etmir.

Mayalandırır.

O,
gördüyü hər şeyə
öz ürəyindən bir parça verir.

Dənizə baxanda
yalnız baxmır.

Onu göyə qaldırır.

Daşa toxunanda
yalnız işıq vermir.

Onun içindəki əsrləri oyadır.

Və dəniz...

Mən heç vaxt dənizin
günəş qədər aşiq olduğunu bilməmişdim.

Hər səhər
minlərlə dalğa
bir qadının uzanan qolları kimi
ona tərəf qalxır.

Sonsuz bir görüşə.

Sonsuz bir ayrılığa.

Bəlkə də eşq budur.

Bir-birinə heç vaxt çatmayan
iki əbədiyyətin
bir-birinə doğru yanması.

Onda başa düşürəm:

gözəllik
toxunmadan baxmaq deyil.

Gözəllik —
özünü alova çevirməkdir.

Sevgi —
sahib olmaq deyil.

Sevgi —
öz sərhədlərinin yanmasını seyr etməkdir.

Ay mənə seyr etməyi öyrətdi.

Amma günəş
yanmağı.

Və mən seçməli olsaydım,
kölgənin rahatlığını deyil,
alovun taleyini seçərdim.

Çünki yalnız yananlar doğur.

Yalnız doğanlar dəyişir.

Yalnız dəyişənlər
Tanrının gizli emalatxanasında
yenidən yaradılır.

İndi hər səhər
üfüqə baxıram.

Ay geri çəkilir.

Bir yalanın
öz mağarasına dönməsi kimi.

Günəş isə qalxır.

Və kainatın ürəyindən
eşidilir bir səs:

*"İşıq görmək istəyirsənsə,
işıq ol.

Sevmək istəyirsənsə,
kül olmağı da qəbul et.

Çünki yaradılışın ən böyük sirri —
yanmadan parlamamaqdadır."*

AYIN YALANI və GÜNƏŞİN EŞQİ

Gecə

sanki çoxdan silinmiş

bir müqəddəs mətnin

yenidən görünən hərfləri kimi

şəhərin üstünə açılırdı.

Damların üstündə

ağ bir kölgə dolaşırdı.

O qədər arxayın,

o qədər sirli idi ki,

adam elə bilirdi,

qaranlıq öz bətnində

işıq saxlayır.

Üfüq boyunca uzanmışdı -

sanki göyün içində

sabahın ürəyi döyünürdü.

Mən ona inandım.

Çünki hər aldanış

bir az ümidə bənzəyir.

Səhər isə göstərdi:

o,

öz kölgəsinin yuxusunu daşıyırmış.

Ay -

göylərin üzündə qalmış

köhnə bir etirafın izi.

Üzündə işıq gəzdirir,

amma işığın ağrısını tanımır.

Başqasının alovundan

özünə tac düzəldən

səssiz hökmdar.

Gecələr

pəncərələrin dərinliyinə baxır,

yataqlarda gizlənmiş arzuların

tozunu oyadır,

sonra

ulduzların arasında itib gedir -

heç vaxt tutulmayan

bir yalan kimi.

Mən çox adam tanıyıram

aya bənzəyən.

Ruhlarının zirzəmisinə

enmədən qocalan adamlar.

Onlar dənizin adını bilirlər,

amma duzunu daşımırlar.

Yağışın səsini tanıyırlar,

amma islanmış daşın yaddaşından

xəbərləri yoxdur.

Çiçəklərə baxırlar,

amma torpağın

dırnaqları altında qalan qaranlığı

görmək istəmirlər.

Onlar gözəlliyi

şüşə arxasında saxlayırlar.

Çünki hər toxunuş

adamı dəyişir.

Halbuki dünya

toxunmuş şeylərin tarixidir.

Köhnə körpülər

üstündən keçən ayaqların ağırlığını saxlayır.

Boş stəkanlar

içilib qurtaran susuzluqları.

Divarlar

onlara söykənmiş kədərləri.

Heç nə

öz əvvəlki halında qalmır.

Ay isə hələ də

öz əksinə baxır.

Gecənin qara quyusunda.

Özünü işıq hesab edən

bir kölgə kimi.

Sonra

şərq tərəfdə

görünməyən bir qapı açılır.

Əvvəl sükutun rəngi dəyişir.

Sonra

daşların içində gizlənmiş əsrlər

yerindən tərpənir.

Soyuq divarların içində

yatmış rənglər

oyanır.

Dəniz isə

uzaqdan gələn bir çağırışı eşidir

və bütün sahillərini unudur.

Günəş görünür.

Amma o,

göydə yanan bir kürə deyil.

O,

əşyaların içində

illərlə qıfıllı qalmış qapıları

açan qüvvədir.

Onun yaxınlığında

daşlar öz susqunluqlarını danışmağa başlayır.

Küləklər

hansı tərəfə getdiklərini xatırlayır.

Sular

öz dərinliklərinin pasını tökür.

Kölgələr isə

öz bədənlərindən ayrılmağa məcbur qalır.

Dəniz qalxır.

Dalğalarla yox.

İçində saxladığı

bütün deyilməmiş sözlərlə.

Və hər dalğanın içində

bir vaxtlar sahilə çata bilməmiş

bir məktub çırpınır.

Göylə su arasında

gözə görünməyən bir körpü qurulur.

Körpünün sütunları

daşdan deyil,

intizardandır.

Ay geri çəkilir.

Üzündə

köhnə bir yuxunun solğunluğu.

Damların üstündəki kölgələr

öz yuvalarına dönür.

Pəncərələrdən axan qaranlıq

əşyaların içinə çəkilir.

Dünya

öz adını yenidən xatırlayır.

Mən üfüqə baxıram.

Orada

heç kim danışmır.

Nə ay.

Nə günəş.

Nə də dəniz.

Səhərin ilk işığında

yalnız nazik bir çat görünür.

Sanki gecə boyunca

kainatın qabığında

gözlə görünməyən bir yarıq açılıb.

Və həmin yarıqdan

işıq yox,

ondan da qədim bir şey keçir.

Bir vaxtlar

öz kölgəsini ev bilən

bir ürəyin içində

ilk pəncərə açılır.

Sonra ikinci.

Sonra üçüncü.

Sonra divarlar

öz daşlıqlarını unudur.

Tavan

göyə çevrilir.

Və bir müddət sonra

orada artıq ürək görünmür -

yalnız uzaqlara doğru

uçan köçər quşların ardınca

yerini dəyişən bir səma qalır.

Qaranlıq isə

çıxıb getmir.

Sadəcə,

özünə daha kiçik bir ad tapıb

işığın içində yaşayır.